خانه / اخبار اجتماعی / دریای خزر هم اسیر خشکسالی شد!

دریای خزر هم اسیر خشکسالی شد!

تابناک نوشت: مدتی است، سخن گفتن از شرایط بسیار بحرانی منابع آب و نیز کاهش چشمگیر بارش ها در بیشتر نقاط جغرافیایی کشور فراگیر شده و کمتر کسی را می توان یافت که به این خطر بزرگ واقف نباشد؛ خطری که مراجعه به آمار دقیق بارش در حوضه های آبریز، آن را ملموس تر و نگرانی ها را از آنچه فکرش را می کنید، بیشتر می کند.
 پاییز و زمستان سال ۹۶ به عنوان دوران طلایی بارش در سال آبی جاری تمام شد و بارش های چندانی برای تأمین نیازهای حیاتی کشور …

تابناک نوشت: مدتی است، سخن گفتن از شرایط بسیار بحرانی منابع آب و نیز کاهش چشمگیر بارش ها در بیشتر نقاط جغرافیایی کشور فراگیر شده و کمتر کسی را می توان یافت که به این خطر بزرگ واقف نباشد؛ خطری که مراجعه به آمار دقیق بارش در حوضه های آبریز، آن را ملموس تر و نگرانی ها را از آنچه فکرش را می کنید، بیشتر می کند.

 پاییز و زمستان سال ۹۶ به عنوان دوران طلایی بارش در سال آبی جاری تمام شد و بارش های چندانی برای تأمین نیازهای حیاتی کشور در بخش های کشاورزی، صنعت و شرب رخ نداد. این مهم سبب خواهد شد که مردم و مسئولان ناگزیر به سمت بهره برداری بیشتر از منابع آبی گذشته باشند تا در صورت تکرار چنین رخدادی در آینده مشکلات کشور در این حوزه چندین برابر شود.

همه چیز در مورد سخن

شرایط بحرانی سال آبی ۹۷-۹۶ و وضعیت نامطلوب بارش ها در پاییز و زمستان سال ۹۶ تنها محدود به فلات مرکزی کشور نبود و بسیاری از حوضه های اصلی آبریز کشور نیز در این میان اسیر بحران کم آبی شدند؛ شرایط اسفناکی که در مناطق شمالی کشور و حاشیه های ساحلی دریای خزر در صورت استمرار، می تواند آسیب های سنگین و بیشتری را همراه داشته باشد.

در حاشیه ساحلی دریای خزر و حوضه آبریز اصلی که با همین نام در این منطقه وجود دارد، زیر حوضه هایی مثل ارس، تالش، سفید رود بزرگ، رودخانه های بین سفید رود و هراز، هراز و قره سو، قره سو و گرگان و اترک وجود دارد که سابق بر این ها با بارش های فراوان به منطقه ای حاصلخیز و پرآب با مصارف آبی متعدد شناخته می شد.

جزییات مطلب سخن را میخوانید .

این حوضه آبریز بر اساس داده های دقیق آماری، چند سالی هست به شکل نگران کننده ای با تغییرات محسوس جوی رو به رو و به رغم گذشته پرآب در بسیاری از نقاط، با کاهش منابع آبی رو به رو شده است.

اطلاعات و توضیحات بیشتر درباره دریای خزر هم اسیر خشکسالی شد!

خشکسالی و کمبود آب در این منطقه از آن جهت مهم و خطرناک تر است که می دانیم در این منطقه بر اساس وضعیت گذشته، سبک و الگوی زندگی عمومی با مصرف زیاد آب آمیخته و کشت محصولات آب بری چون برنج، چای و پنبه در کنار باغات میوه، بخش جدایی ناپذیر اقتصاد کشاورزی مردم حاشیه دریای خزر است.

قاسمی: ولیعهد عربستان خام‌اندیشی متوهم است که جز به‌تلخی و دروغ سخن نمی‌گوید

نبود الگوی واحد و سازمان یافته توزیع آب شهری، وجود چاه های عمیق مجوزدار و فراوان و استقرار بسیاری از صنایع آب بر در این منطقه گواه دیگری است بر اینکه هر گونه تغییر محسوس و مؤثر در وضعیت آبی و بارشی این بخش از کشور با پیامدهای نامطلوب بیشتری مواجه خواهد شد.

توضیحات بیشتر در موردسخن

مروری بر داده های بارشی زیر حوضه های حوضه آبریز خزر نشان می دهد، در هفت ماهه نخست سال آبی جاری به جز حوضه آبریز ارس و قره سو و گرگان، دیگر حوضه های آبریز با کاهش چشمگیر بارش مواجه بوده اند.

حوضه آبریز ارس که منطبق با بخش زیادی از جغرافیای استان های اردبیل، آذربایجان شرقی و غربی است، در سال آبی جاری و تا کنون ۱۸۳ میلی متر بارندگی را تجربه کرده است، در سال آبی گذشته ۱۶۸ میلی متر بارندگی داشت که به نسبت سال قبل نزدیک ۱۵ میلی متر افزایش بارندگی داشته است، حال آنکه متوسط بلند مدت بارندگی در این حوضه نیز ۱۶۳ میلی متر بوده و این یعنی شرایط سال جدید حوضه ارس به نسبت گذشته مطلوب تر است.

شما مطلب دریای خزر هم اسیر خشکسالی شد! را می خوانید .

با این حال، حوضه آبریز تالش – مرداب انزلی که بخش کوچکی از آن در استان اردبیل و مابقی در استان گیلان قرار دارد، در سال آبی جاری با کاهش بیش از ۱۰۰ میلی متری باران رو به رو بوده است. در این حوضه و در سال آبی جاری تا کنون ۵۱۱ میلی متر بارندگی صورت گرفته که به نسبت سال گذشته ۱۷۰ میلی متر کاهش داشته است. بارش ۵۱۱ میلی متری باران در سال جدید در حالی است که متوسط بلند مدت بارندگی در این حوضه نیز ۶۷۶ میلی متر است.

اعزام سربازان وظیفه به دوره‌های فنی‌ و حرفه‌ای

حوضه آبریز سفید رود یکی دیگر از حوضه های آبریز مرتبط با دریای خزر است که استان هایی چون کردستان، زنجان، همدان، قزوین، البرز، آذربایجان شرقی و گیلان را شامل می شود و در این حوضه نیز در شرایط کنونی کاهش بارندگی ها محسوس است.

سخن

این حوضه در سال جاری و تا کنون ۲۲۴ میلی متر بارندگی داشته که به نسبت سال گذشته ۱۷ میلی متر کاهش یافته و نسبت به میانگین بلند مدت نیز کاهش نزدیک به ۴۰ میلی متری را نشان می دهد.

حوضه آبریز رودخانه های بین سفید رود و هراز که به جز بخش کوچکی از آن که در استان قزوین است، ما بقی منطبق با جغرافیای استان های گیلان و مازندران است، در سال آبی جاری و تا کنون نسبت به سال آبی گذشته ۶۰ میلی متر کاهش بارندگی داشته است.

بارش باران در این حوضه آبریز در حالی در سال جاری به ۵۴۳ میلی متر رسیده که در سال گذشته در این حوضه ۶۰۲ میلی متر و در میانگین ۵۰ سال گذشته در این حوضه ۵۸۰ میلی متر بارندگی رخ می داد.

حوضه آبریز هراز و قره سو از دیگر زیر حوضه های این منطقه است که منطبق بر استان های تهران، سمنان، گلستان و مازندران است و در سال آبی جاری و تا کنون ۳۶۴ میلی متر بارندگی داشته است. این بارش در حالی است که این حوضه در سال آبی گذشته ۲۶۸ میلی متر بارندگی و به نسبت سال گذشته بیش از ۲۰ میلی متر کاهش بارندگی داشته است.

این مطلب در مورد سخن می باشد .

حوضه آبریز قره سو و گرگان ـ که به جز بخش کوچکی از آن که در استان های خراسان شمالی و سمنان جریان است ـ مابقی منطبق با جغرافیای استان گلستان است، در سال آبی جاری از معدود حوضه های آبریزی است که دارای افزایش بارندگی بوده است. در این حوضه در سال آبی جاری و تاکنون ۲۹۵ میلی متر بارندگی رخ داده است که به نسبت سال گذشته ۳۱ میلی متر افزایش و به نسبت میانگین بلند مدت تنها ۲ میلی متر کاهش داشته است.

مسافرت در دوران بارداری، نکات ضروری

حوضه آبریز اترک که منطبق با جغرافیای خراسان شمالی و گلستان است نیز در سال آبی جاری به نسبت سال گذشته و بلند مدت دچار کاهش بارندگی محسوس شده است. در این حوضه در سال آبی جاری ۱۵۷ میلی متر بارندگی رخ داد و این در حالی است که آمار سال گذشته بارندگی ۲۰۰ میلی متری و آمار بلند مدت بارندگی ۲۱۵ میلی متری را در این منطقه ثبت کرده است.

دریای خزر هم اسیر خشکسالی شد!

بر پایه بررسی های مذکور در حوضه آبریز دریای خزر ـ که عمده استان های شمالی کشور را در بر می گیرد و مجموع جمعیت شهروندان ساکن در آن تقریبا برابر با یک سوم جمعیت کشور است ـ به جز زیر حوضه ارس در شمال غربی کشور و نیز قره سو و گرگان در استان گلستان شامل کاهش بارندگی شده اند.

سخن

این کاهش ها در حوضه آبریز تالاب انزلی با کاهش ۱۷۰ میلی متری به ویژه به دلیل اکوسیستم خاص منطقه و خطراتی که حیات تالاب انزلی را تهدید می کند، بسیار نگران کننده به نظر می رسد.

همان طور که آمد، عمده نگرانی برآمده از کاهش بارندگی در مناطق شمالی کشور این است که در این مناطق، سبک و الگوی زندگی مردم، مبتنی بر مصرف زیاد آب است و اقتصاد کشاورزی و اقتصاد صنعتی منطقه نیز بر همین اساس طراحی و برنامه ریزی شده است.

در عمده بخش های این منطقه جغرافیایی، نظام مدیریتی مطلوبی برای موضوع آب وجود ندارد و سبک بهره برداری خانگی و کشاورزی از آب به شدت سنتی است؛ بنابراین، هر گونه تغییر در وضعیت بارندگی های این منطقه ـ که اتفاقاً جمعیت قابل توجهی از کشور را نیز در خود جای داده است ـ می تواند به خسارات جبران ناپذیری در این حوضه بدل شود و آسیب های اجتماعی فراوانی را به بار آورد.

این موارد همگی گویای این است که در این منطقه، باید نگاه مدیریتی به مقوله آب تغییر کند و مدیریت هوشمند و خردمندانه آبی در این حوضه آبریز جایگزین مدیریت سنتی شود.

  • اخبار اجتماعی

  • دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *